Ważne informacje...

Polacy na stanowiskach w Parlamencie Europejskim

Po zatwierdzeniu zmian dotyczących ogólnego składu komisji, ich członkowie rozpoczęli serię kilkunastominutowych posiedzeń, na których dokonali wyboru członków prezydium każdej komisji parlamentarnej. Zgodnie z wcześniejszymi ustaleniami, Polakom przypadły stanowiska przewodniczących Komisji Spraw Zagranicznych i Komisji Petycji oraz siedmiu wiceprzewodniczących, a także szefa delegacji do spraw stosunków z Białorusią.

Prace Parlamentu Europejskiego podzielone są na dwa dwuipółletnie okresy; po upływie pierwszego następuje wybór nowego przewodniczącego, wiceprzewodniczących, kwestorów oraz szefów komisji parlamentarnych i delegacji oraz ich zastępców. Rotacja na stanowisku przewodniczącego Parlamentu jest regułą, podczas gdy w kwestii pozostałych stanowisk skład personalny nie zawsze się zmienia. W związku z przystąpieniem Bułgarii i Rumunii do UE, tym razem zmiany były głębsze i dotyczyły również składu osobowego całej Izby, prezydium Parlamentu oraz komisji.

Polscy posłowie w Parlamencie szóstej kadencji (2004 - 2009)

Polska ma w Parlamencie 54 posłów, co na tle 785 osobowego Parlamentu, w którego skład wchodzą deputowani z 27 państw, stanowi silną reprezentację.

Na początku kadencji w 2004 roku dwóm Polakom przypadły stanowiska wiceprzewodniczących Parlamentu. Także dwóch deputowanych z Polski objęło stanowiska szefów komisji, a czworo zostało wybranych na wiceprzewodniczących. Ponadto, dwóch polskich deputowanych kierowało pracami delegacji jako ich przewodniczący, a czterech jako wiceprzewodniczący. Polska posłanka była także jednym z pięciu kwestorów. Na początku obecnej kadencji Parlamentu, najliczniejszą grupą była delegacja polska w EPP-ED - 19 posłów, następnie we frakcji Niepodległość/Demokracja - 10 posłów, w PES - 8 posłów, UEN - 7, ALDE - 4. Kilku posłów nie zdecydowało się przystąpić do żadnej z grup politycznych.

Po upływie dwu i pół roku sytuacja w układzie sił polskich deputowanych w ramach grup politycznych uległa pewnym zmianom. Najliczniejsza do tej pory polska delegacja w EPP-ED straciła 4 posłów na rzecz UEN oraz ALDE. Do grupy UEN wstąpiło także kliku posłów niezrzeszonych oraz z grupy IND/DEM, stąd polscy deputowani w UEN stanowią obecnie najliczniejszą delegację narodową - 20 posłów, a grupa UEN stała się czwartą najliczniejszą frakcją w PE.

Zmiany w układzie sił politycznych w ramach poszczególnych frakcji znalazły swoje odzwierciedlenie w podziale stanowisk w Parlamencie. Podczas pierwszej w nowym roku sesji plenarnej w Strasburgu Parlament wybrał nowego przewodniczącego, wiceprzewodniczących oraz kwestorów. Dwóch polskich posłów - Marek Siwiec (PES) oraz Adam Bielan (UEN) - objęło stanowiska wiceprzewodniczących Parlamentu Europejskiego. Tym razem żaden Polak nie znalazł się w grupie kwestorów.

Ważna dla Polski zmiana zaszła w Komisji Spraw Zagranicznych, której przewodnictwo objął Jacek Saryusz-Wolski (EPP-ED). Marcin Libicki (UEN) zachował stanowisko szefa Komisji Petycji. Wiceprzewodniczącym Komisji Rozwoju Regionalnego pozostaje Jan Olbrycht (EPP-ED), a Komisji Rolnictwa Janusz Wojciechowski (UEN). Również Janusz Lewandowski (EPP-ED) pozostaje w prezydium Komisji Budżetowej jako jej wiceprzewodniczący. Polska delegacja zapewniła sobie także stanowiska wiceprzewodniczących w komisjach: Kontroli Budżetowej (Bogusław Liberadzki, PES), Spraw Zagranicznych (Janusz Onyszkiewicz, ALDE), Prawnej (Lidia Geringer de Oedenberg, PES) oraz w podkomisji Praw Człowieka (Józef Pinior, PES).

Na stanowisku szefa delegacji parlamentarnej ds. stosunków z Białorusią pozostaje poseł EPP-ED - Bogdan Klich. Z powodu wyboru do Prezydium Parlamentu Europejskiego kierownictwa delegacji ds. stosunków z Ukrainą zrzekł się poseł Marek Siwiec (PES). Delegacją pokieruje deputowany z Bułgarii lub Rumunii.

Stanowiska objęte przez polskich deputowanych w pierwszej połowie kadencji (2004-2007):

• Janusz Onyszkiewicz (ALDE) - Wiceprzewodniczący PE
• Jacek Saryusz-Wolski (EPP-ED) - Wiceprzewodniczący PE
• Genowefa Grabowska (PES) - kwestor
• Janusz Lewandowski (EPP-ED) - Przewodniczący Komisji Budżetowej
• Marcin Libicki (UEN) - Przewodniczący Komisji Petycji
• Jan Olbrycht (EPP-ED) - Wiceprzewodniczący Komisji Rozwoju Regionalnego
• Andrzej Szejna (PES) - Wiceprzewodniczący Komisji Prawnej
• Janusz Wojciechowski (UEN) - Wiceprzewodniczący Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi
• Sylwester Chruszcz (NI) - Wiceprzewodniczący Komisji Transportu i Turystyki
• Bogdan Klich (EPP-ED) - Przewodniczący Delegacji ds Stosunków z Białorusią
• Marek Siwiec (PES) - Przewodniczący Delegacji ds Stosunków z Ukrainą

Stanowiska objęte przez polskich deputowanych w drugiej połowie kadencji (2007-2009):

• Marek Siwiec (PES) - Wiceprzewodniczący Parlamentu Europejskiego
• Adam Bielan (UEN) - Wiceprzewodniczący Parlamentu Europejskiego
• Marcin Libicki (UEN) - Przewodniczący Komisji Petycji
• Jacek Saryusz-Wolski (EPP-ED) - Przewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych
• Lidia Geringer de Oedenberg (PES) - Wiceprzewodnicząca Komisji Prawnej
• Janusz Lewandowski (EPP-ED) - Wiceprzewodniczący Komisji Budżetowej
• Bogusław Liberadzki (PES) - Wiceprzewodniczący Komisji Kontroli Budżetowej
• Jan Olbrycht (EPP-ED) - Wiceprzewodniczący Komisji Rozwoju Regionalnego
• Janusz Onyszkiewicz (ALDE) - Wiceprzewodniczący Komisji Spraw Zagranicznych
• Janusz Wojciechowski (UEN) - Wiceprzewodniczący Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi
• Józef Pinior (PES) - Wiceprzewodniczący Podkomisji Obrony Praw Człowieka
• Bogdan Klich (EPP-ED) - Przewodniczący Delegacji ds Stosunków z Białorusią

Przed formalnym wyborem

Decyzja o tym, kto zajmie fotele szefów komisji oraz ich zastępców jest uwarunkowana w głównej mierze podziałem sił politycznych w Parlamencie z uwzględnieniem sprawiedliwego podziału narodowościowego. Przed ukonstytuowaniem się komisji mają miejsce rozmowy przedstawicieli grup politycznych oraz delegacji narodowych, podczas których ustala się "nominacje" na najważniejsze stanowiska. Jest to czas intensywnych negocjacji politycznych, ale podporządkowanych parlamentarnej arytmetyce, która pozwala zachować równowagę sił w Parlamencie. Dla każdej grupy politycznej bardzo ważne jest nie tylko obsadzenie stanowisk przewodniczących komisji, ale także to, jaką komisję obejmie dany poseł. Niektóre z nich są bowiem uważane za bardziej prestiżowe, a to ze względu na ich moc decyzyjną. Tam, gdzie Parlament decyduje w procedurze współdecydowania waga komisji wzrasta. Nie zawsze jednak o prestiżu decyduje sama procedura legislacyjna, czego przykładem były żmudne negocjacje dotyczące obsady przewodniczącego Komisji Spraw Zagranicznych.

Regulaminowe zasady wyboru członków oraz prezydium komisji

Wybór członków komisji następuje po wyznaczeniu kandydatów przez grupy polityczne oraz posłów niezrzeszonych. Konferencja Przewodniczących przedstawia następnie kandydatury Parlamentowi, który na swym posiedzeniu zatwierdza je w głosowaniu. Następnie komisje na pierwszym posiedzeniu wybierają ze swego grona przewodniczącego i czterech wiceprzewodniczących, którzy tworzą prezydium. Jeżeli liczba kandydatów odpowiada liczbie miejsc do obsadzenia, można dokonać wyboru przez aklamację. W przeciwnym wypadku lub na wniosek jednej szóstej członków komisji odbywa się on w głosowaniu tajnym. W przypadku tylko jednej kandydatury wyboru dokonuje się bezwzględną większością oddanych głosów, do których zalicza się głosy "za" i głosy "przeciw". W przypadku kilku kandydatur w pierwszej turze wyborów wybrany zostaje kandydat, który otrzymał bezwzględną większość oddanych głosów. W drugiej turze wybrany zostaje kandydat, który otrzymał największą liczbę głosów. Przy równej liczbie głosów wybrany zostaje kandydat najstarszy wiekiem. Jeżeli niezbędna jest druga tura wyborów, mogą być przedstawiane nowe kandydatury.

źródło: Parlament Europejski - Polska sekcja prasowa